Promocyjny pakiet badań

SERCE I UKŁAD KRĄŻENIA

W CENIE 99 ZŁ

Cena promocyjna obejmuje badanie wraz z pobraniem materiału do badania

(regularna cena 160 zł)

Zdrowe serce – dlaczego warto oznaczyć homocysteinę i lipoproteinę(a)?

Serce i naczynia krwionośne każdego dnia wykonują ogromną pracę. Niestety choroby układu sercowo-naczyniowego mogą rozwijać się przez wiele lat, zanim pojawią się wyraźne objawy.

Kontrola ciśnienia tętniczego, glukozy i lipidogramu pozostaje podstawą profilaktyki. Istnieją jednak dodatkowe parametry, które w określonych sytuacjach pozwalają dokładniej ocenić indywidualne ryzyko. Należą do nich lipoproteina(a) – Lp(a) oraz homocysteina.

Lipoproteina(a) – ryzyko zapisane w genach

Lipoproteina(a), czyli Lp(a), jest cząsteczką transportującą cholesterol we krwi. Jej stężenie jest w dużej mierze uwarunkowane genetycznie, dlatego może być wysokie również u osób szczupłych, aktywnych, zdrowo się odżywiających i mających prawidłowy standardowy lipidogram.

Podwyższone Lp(a) jest niezależnym czynnikiem ryzyka miażdżycowych chorób sercowo-naczyniowych. Wiąże się m.in. z większym ryzykiem choroby wieńcowej, zawału serca, udaru oraz zwężenia zastawki aortalnej.

Co ważne, Lp(a) nie jest oznaczana w standardowym lipidogramie. Aby poznać jej poziom, trzeba wykonać osobne badanie krwi.

Aktualne zalecenia American Heart Association wskazują, że każda osoba dorosła powinna mieć oznaczone Lp(a) przynajmniej raz w życiu. Szczególne znaczenie badanie ma u osób, w których rodzinie występowały przedwczesne zawały lub udary, przy rodzinnej hipercholesterolemii oraz u osób z chorobami sercowo-naczyniowymi niewspółmiernymi do wyników tradycyjnych badań.

Za poziom zwiększający ryzyko w aktualnych wytycznych amerykańskich uznaje się Lp(a) ≥125 nmol/l (około 50 mg/dl), choć interpretacja zawsze powinna uwzględniać metodę oznaczenia i całkowite ryzyko pacjenta.

Homocysteina – kiedy jej poziom ma znaczenie?

Homocysteina jest aminokwasem naturalnie powstającym w organizmie. W jej prawidłowych przemianach uczestniczą m.in. kwas foliowy oraz witaminy B12 i B6.

Jeśli proces ten jest zaburzony, stężenie homocysteiny we krwi może wzrastać. Podwyższony poziom obserwuje się m.in. przy niedoborze kwasu foliowego lub witaminy B12, ale również w niektórych chorobach nerek, wraz z wiekiem czy w związku z przyjmowaniem określonych leków.

Wysoka homocysteina jest związana ze zwiększonym ryzykiem chorób serca i naczyń oraz zakrzepów. Trzeba jednak pamiętać o ważnej różnicy: homocysteina nie jest obecnie zalecana jako rutynowe badanie przesiewowe ryzyka sercowo-naczyniowego u każdej zdrowej osoby. Badanie ma przede wszystkim znaczenie uzupełniające – np. u osób z podwyższonym ryzykiem sercowo-naczyniowym lub gdy istnieje podejrzenie niedoboru witaminy B12 czy kwasu foliowego. Samo obniżenie homocysteiny nie zawsze przekłada się na zmniejszenie ryzyka zawału lub udaru.

Dlaczego warto spojrzeć szerzej niż tylko na cholesterol?

Prawidłowy cholesterol całkowity nie daje pełnej odpowiedzi na pytanie o ryzyko chorób serca.

Na zdrowie układu krążenia wpływa jednocześnie wiele czynników: poziom LDL, ciśnienie tętnicze, cukrzyca, palenie tytoniu, wiek, obciążenie rodzinne, masa ciała, aktywność fizyczna oraz czynniki genetyczne.

Lipoproteina(a) może ujawnić dodatkowy, przede wszystkim genetyczny element ryzyka, którego nie zobaczymy w standardowym lipidogramie. Homocysteina może natomiast dostarczyć dodatkowych informacji m.in. o jej metabolizmie i możliwych niedoborach witamin z grupy B.

Kto szczególnie powinien zainteresować się Lp(a)?

Warto omówić wykonanie badania szczególnie wtedy, gdy:

• w rodzinie występowały zawały lub udary w młodym wieku,
• stwierdzono rodzinną hipercholesterolemię,
• pomimo prawidłowego lub dobrze kontrolowanego LDL występują choroby sercowo-naczyniowe,
• wystąpił zawał, udar lub choroba tętnic,
• u bliskiego członka rodziny wykryto wysokie Lp(a).

Ponieważ poziom Lp(a) jest przede wszystkim uwarunkowany genetycznie i jest stosunkowo stabilny, u większości osób nie ma potrzeby częstego powtarzania oznaczenia.

Co zrobić, jeśli wynik jest nieprawidłowy?

Nie należy interpretować żadnego z tych parametrów w oderwaniu od pozostałych wyników.

Podwyższona Lp(a) nie oznacza, że zawał czy udar na pewno wystąpi. Jest natomiast sygnałem, że warto szczególnie dokładnie kontrolować pozostałe modyfikowalne czynniki ryzyka – przede wszystkim LDL, ciśnienie tętnicze, glikemię, palenie tytoniu, masę ciała i aktywność fizyczną.

W przypadku podwyższonej homocysteiny lekarz może zdecydować o rozszerzeniu diagnostyki m.in. o witaminę B12, kwas foliowy czy ocenę funkcji nerek, zależnie od sytuacji klinicznej.

Wrzesień – miesiąc profilaktyki zdrowego serca

Warto poznać swoje indywidualne czynniki ryzyka, zanim pojawią się pierwsze objawy choroby.

Materiał ma charakter edukacyjny. Wyniki badań powinny być interpretowane z uwzględnieniem całego obrazu klinicznego pacjenta.